فیزیوتراپی و مراقبت‌های پس از تعویض مفصل زانو

1

فرایند بهبودی و توانبخشی نقش تعیین کننده‌ای در کمک به شما برای بازگشت به زندگی عادی و روزمره و استفاده دوباره از پاها به صورت نرمال بعد از عمل تعویض مفصل زانو  دارد. فیزیوتراپی به شما کمک می‌کند تا پس از انجام عمل جراحی زانو، سریع‌تر بهبود یافته و شانس خود را برای دستیابی موفقیت‌های پیش رو افزایش دهید. این موضوع که شما خود را تا آنجا که امکان دارد به انجام حرکات روزمره متعهد کنید از اهمیت بالایی برخوردار است. با مطالعه این مقاله بیاموزید در 12 هفنه بحرانی پس از عمل جراحی که دوران بهبودی و توانبخشی است چه انتظاراتی باید داشته باشید و چگونه اهدافتان را برای بهبودی سریع‌تر خود تنظیم کنید.

دکتر رئیس السادات به تمام افراد و ورزشکاران در هر سنی کمک خواهد کرد تا بر درد و محدودیت غلبه کرده، جراحاتشان سریع‌تر بهبود یافته، به سرعت و قدرت قبل دست یافته و از عمر و زندگی خود به طور تمام و کمال استفاده کنند. هدف دکتر رئیس السادات در دوران توانبخشی پس از عمل جراحی تعویض زانو، بازگرداندن شما به زندگی که عادی‌ و روزمره‌تان با حداکثر آسایش، راحتی و سرعت ممکن است.

دوران بهبودی و توانبخشی پس از عمل جراحی تعویض زانو


اغلب افراد با کمک عصا و واکر در یکی دو روز پس عمل جراحی تعویض مفصل زانو بلند شده و راه می‌روند. فیزیوتراپیست به شما کمک خواهد کرد تا چند ساعت پس از عمل جراحی، زانوی خود را خم کرده و آن را تقویت نمایید.

پس از بازگشت به خانه، درمان، هفته‌ها به صورت منظم ادامه می‌یابد و از شما خواسته می‌شود تا تمرینات ورزشی خاصی را که برای بهبود عملکرد زانوی شما طراحی شده است، انجام دهید. اگر شرایط شما بسیار سخت است یا در خانه کسی را برای کمک ندارید، پزشک به شما توصیه خواهد کرد که در بیمارستان بمانید که البته این اتفاق به ندرت می‌افتد. در هفته‌های پس از عمل جراحی تعویض مفصل زانو ، پزشک به مرور شما را از شر دارو و درد خلاص خواهد کرد.

روز اول: غالباً توانبخشی بلافاصله پس از برخواستن شما بعد از عمل جراحی آرتوپلاستی آغاز می‌شود. در 24 ساعت اول پس از عمل تعویض زانو فیزیوتراپیست به شما کمک خواهد کرد تا به کمک وسایل کمکی جانبی راه رفته و روی پای خود بایستد.

روز دوم: فیزیوتراپیست از شما خواهد خواست که به آرامی و به مدت کمی با کمک وسایل جانبی راه بروید. وی همچنین از شما خواهد خواست تا از توالت معمولی به جای لگن استفاده کرده و سعی کنید از چند پله بالا بروید و همچنان از دستگاه CPM استفاده کنید. در دوران بهبودی پس از عمل جراحی تعویض زانو پیشرفت شما در انجام امور روزمره افزایش می‌یابد.

مرخص شدن: پس از این زانوی شما قوی‌تر شده و قادر خواهید بود تمرینات ورزشی و سطح فعالیت‌های روزمره خود را افزایش دهید. پزشک داروهای ضعیف‌تر برای کاهش درد برای شما تجویز خواهد کرد. فیزیوتراپیست از شما خواهد خواست تا زمان بیشتری خارج از اتاق بیمارستان قدم بزنید، از پله‌ها بالا و پایین بروید، بدون گرفتن کمک، از توالت استفاده کنید و از عصا و واکر کمتر استفاده کنید. در زمان ترخیص شما باید قادر باشید فعالیت‌های زیر را انجام دهید:

  • زانوهای خود را حداقل به اندازه 90 درجه خم کنید.
  • لباستان را خودتان به تن کرده یا از تن دراورید و به تنهایی و بدون کمک استحمام کنید.
  • کمترین تکیه ممکن را به وسایل جانبی و کمکی داشته باشید.

تمرینات ورزشی پس از تعویض زانو


بلند کردن پا: این تمرین به تقویت عضله چهارسر ران کمک کرده و باعث تقویت پایداری مفصل زانو می‌شود. هرچه عضله چهار سر قوی‌تر شود، کنترل شما بر زانوی مصنوعی بیشتر می‌شود. به پشت بخوابید طوری که پاهای شما کاملاً دراز و کشیده باشد. پای خود را حدود شش اینچ (پانزده سانتی متر) بالا برده و برای مدت 10 ثانیه در همان حالت نگهدارید.

2

خم و راست کردن مچ پا: همانطور که به پشت دراز کشیده‌اید مچ پا را به سمت بالا برده و نوک انگشت شست خود را به سمت بدن حرکت دهید. سپس مچ پا را به سمت پایین خم کرده و نوک انگشت شست را به سمت جلوی پا در جهت مخالف بدن فشار دهید. در زمان انجام این تمرین پاهای خود را در جهت عقربه‌های ساعت و برخلاف عقربه‌های ساعت چرخانده و انگشت شست را به طرف سقف نگه دارید. این تمرین باعث می‌شود که خون به سمت قلب برگشته و تورم کاهش یابد؛ همچنین با انجام این تمرین احتمال بروز ترومبوز ورید عمقی و لخته شدن خون که ممکن است خطرناک باشد کاهش می‌یابد.

3

فشار بر ران: روی کمر و به پشت دراز بکشید و عضلات جلوی ران را به وسیله هل دادن پشت زانو به سمت زمین سفت بگیرید. این حالت را 5 ثانیه حفظ کرده و سپس به حالت استراحت باز گردانید. این تمرین از تورم زانو جلوگیری کرده و عضله چهار سر دیستال را تقویت می‌کند. انجام این تمرین برای ایستادن روی زانو و راه رفتن حیاتی است.

4

حرکت پا به سمت طرفین: روی کمر و به پشت دراز بکشید و پای خود را به سمت بیرون حرکت دهید به طوری که کاسه زانو به سمت بالا باشد. سپس پا را به حالت اولیه برگردانید. این تمرین باعث فعال کردن عضله دور کننده و به طور خاص عضله سرینی می‌شود. این عضله برای پایدار نگه داشتن لگن وقتی که شما در حالت ایستاده هستید، نقشی حیاتی دارد.

5

خم کردن زانو: روی یک صندلی ثابت بنشینید و زانوی خود را تا زیر صندلی خم کنید، زانو را تا جایی که امکان دارد خم کنید. این حالت را برای 5 ثانیه حفظ کنید و دوباره زانو را به حالت اولیه آن باز گردانید. این تمرین به شما کمک خواهد کرد تا محدوده حرکتی زانوی خود را گسترش دهید.

6

کشش طولانی مدت زانو: روی یک صندلی ثابت بنشینید و زانوی خود را تا جایی که امکان دارد خم کنید و این حالت را 15 تا 30 ثانیه حفظ کنید. با افزایش گستره حرکتی زانو، به جلو خم شده تا کشش عضلات بیشتر شود. با گذشت زمان و افزایش قدرت تحملتان، زمان کشش را تا 60 ثانیه افزایش دهید و این حرکت را چندین مرتبه در طول روز انجام دهید. این تمرین به افزایش انعطاف‌پذیری زانوی شما کمک می‌کند (گستره حرکتی زانو). این تمرین برای انجام دادن حرکاتی نظیر بلند شدن از روی صندلی‌های کوتاه، بالا و پایین رفتن از پله‌های هواپیما و رانندگی، بسیار کمک‌کننده است.

7

حرکت پاشنه پا: روی کمر و به پشت دراز بکشید، ران و زانو را به سمت بالا خم کرده و پاشنه پا را به سمت باسن خود حرکت دهید. سپس پا و پاشنه را به حالت اولیه خود باز گردانید. در تمام طول مدت انجام این تمرین کاسه زانو را به سمت بالا و به سمت سقف نگه دارید. این تمرین علاوه بر بهبود گستره حرکتی زانو باعث تقویت عضلات پشت ران و زردپی می‌شود. تقویت این عضلات برای انجام امور روزمره ضروری است.

8

ضربه زدن با پا به صورت خوابیده: این تمرین باعث تقویت عضله چهار سر ران از طریق گستره حرکتی بیشتر می‌شود. روی کمر و به پشت روی زمین یا در رختخواب بخوابید و یک پشتی کوچک زیر زانوی خود قرار دهید. پای پایینی خود را بالا آورده و 5 ثانیه ثابت نگه دارید و سپس به آرامی پا را پایین آورده و به آن استراحت بدهید. در تمام طول تمرین باید پشت زانوی شما به پشتی چسبیده باشد و قسمت کوچکی از پشت شما روی زمین باقی باشد.

9

کشش عضلات پشت ران و زردپی: این تمرین یکی از مهم‌ترین تمرینات در طول دوران توانبخشی است. این تمرین به زانو اجازه می‌دهد تا به صورت کامل باز و کشیده شود که برای راه رفتن بسیار ضروری است. روی کمر و به پشت دراز بکشید به طوری که پاها به طور کامل کشیده باشد. پاهای خود را بر روی ستونی از پشتی‌هایی که ساخته‌اید قرار دهید، اجازه دهید پای شما به صورت آزادانه آویزان باشد (این تمرین مخصوص زانوی مصنوعی است که تعویض شده است). این حالت را برای 10 دقیقه با کشش ملایم زانو ادامه دهید.

10

کشش زانو در حالت کشیده و صاف: این تمرین به افزایش گستره حرکتی زانو کمک می‌کند. شما کشش زانو در این وضعیت را می‌توانید تا 30 دقیقه افزایش دهید. روی یک صندلی بنشنید و پایی که دارای زانوی مصنوعی است را روی صندلی که روبرویتان گذاشته‌اید تا جایی که امکان دارد به صورت صاف و کشیده قرار دهید. این حالت صاف و کشیده را برای 10 دقیقه حفظ کنید، نیازی نیست که به انگشتان شست که فشاری وارد کنید. به آرامی پای خود را از این حالت خارج کنید. این حالت ممکن است همراه با کمی درد باشد. بگذارید پا استراحت کند ولی آن را حرکت دهید. پس از این تمرین، زمان خوبی برای انجام تمرین کشش پاشنه خواهد بود.

11

به انجام تمرینات ورزشی ادامه دهید! حداقل 10 تا 15 دقیقه و روزی دو تا سه مرتبه تمرینات ورزشی را انجام دهید. به یاد داشته باشید که موفقیت در توانبخشی زانوی مصنوعی یعنی افزایش گستره حرکتی زانو،پس از عمل تعویض زانو؛ قوی ساختن عضلات اطراف زانو که زانو را نگه می‌دارند باعث بهبودی سریع‌تر و توانبخشی بهتر شماست. همچنان به حرکت ادامه دهید! روزانه 3 تا 5 مرتبه بیرون از خانه راه بروید و زمان آن را همزمان با قوی‌تر شدن عضلات افزایش دهید.

12