آرتروز کمر و ستون فقرات: علت، علائم و درمان

آرتروز کمر و ستون فقرات

01

اصطلاح «آرتروز» برای توضیح بسیاری از انواع بیماری‌ها استفاده می‌شود که باعث ناراحتی، درد، ورم، و سفتی در مفاصل بدن می‌شوند. در هنگام ابتلا به استئو آرتریت (رایج‌ترین نوع آرتروز در افراد)، غضروف اطراف مفصل از بین رفته و در عمل باعث سایش استخوان‌ها به یکدیگر، ایجاد التهاب و احساس درد برای بیمار می‌شود. اکثر انواع آرتروز ممکن است در کلیه مفاصل بدن ایجاد شوند که برای مثال در این رابطه می‌توان از مفاصل ستون فقرات نام برد. استئو آرتریت ستون فقرات می‌تواند باعث از بین رفتن قابلیت انعطاف‌پذیری مهره‌ها، ایجاد زائده‌های استخوانی (استئوفیت)، التهاب اعصاب، تنگ شدن مجرای نخاعی، و درد سیاتیک شود. توجه داشته باشید گاهی اوقات اصطلاح اسپوندیلوز یا بیماری تخریب مفصل ممکن است به جای استئو آرتریت مورد استفاده قرار گیرد.

روش‌های درمان ارائه شده توسط متخصصان ما در کلینیک طب فیزیکی و توان‌بخشی دکتر رئیس السادات می‌تواند کاهش بلند مدت علائم آرتروز کمر و ستون فقرات و از بین بردن دلایل ابتلا به آن را برای بیمار به همراه داشته باشد. به این ترتیب تا زمانی که دلیل ایجاد مشکل به‌طور دقیق شناسایی نشده باشد، استفاده از روش‌های درمان خاص برای رهایی از مشکل در عمل یک بازی آزمون و خطا خواهد بود. متخصصان با تجربه در کلینیک طب فیزیکی و توان‌بخشی دکتر رئیس السادات دارای تجربه فراوان در تشخیص دقیق آرتروز کمر و ستون فقرات بوده و از روش‌های درمان غیر جراحی برای رفع مشکل بیماران استفاده می‌کنند. در واقع به منظور طراحی برنامه درمان مناسب در این کلینیک، شرایط خاص هر بیمار مورد توجه قرار می‌گیرد. برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه و هماهنگی جلسه ملاقات لطفاً از طریق شماره تلفن و  02122119946 و 02122119948 با همکاران ما تماس حاصل فرمایید.

انواع آرتروز


انواع خاص از بیماری آرتروز که به‌طور کلی به آن‌ها اسپوندیلوآرتروپاتی (spondyloarthropathies) گفته می‌شود، عمدتاً بر وضعیت مفاصل ستون فقرات تاثیر می‌گذارند. این موارد خاص از بیماری آرتروز به شرح زیر هستند:

روماتیسم ستون فقرات

روماتیسم ستون فقرات یک بیماری التهابی مزمن است که عمدتاً بر ستون فقرات و به‌طور خاص مفاصل خاجی نزدیک ناحیه لگن و نیز مفاصل لگن تاثیر می‌گذارد. این بیماری با سفت یا خشک شدن مفاصل به خاطر التهاب آن‌ها همراه است.

02tt

استئو آرتریت

رایج‌ترین نوع آرتروز در ناحیه کمر عبارت از استئو آرتریت است که نشان دهنده یک مشکل مزمن بوده و با از بین رفتن غضروف که نقش بالش را در انتهای استخوان‌ها و محل مفاصل بر عهده دارد، همراه است. در ناحیه ستون فقرات، از بین رفتن غضروف در مفاصل فاست در محل اتصال مهره‌ها ایجاد می‌شود. در نتیجه این شرایط حرکت استخوان‌ها با درد و ناراحتی برای بیمار همراه است و در ادامه این شرایط می‌تواند باعث وارد شدن آسیب و تشکیل زائده‌های استخوانی در محل شود.

03tttt

روماتیسم مفاصل

روماتیسم مفاصل یک بیماری التهابی مزمن است که برای مفاصل در هنگامی ایجاد می‌شود که سیستم ایمنی بدن به اشتباه به غشای سینوویال (synovium) حمله کند. در واقع غشای سینوویال لایه نازک خارج مفاصل را تشکیل می‌دهد. هر چند در اکثر موارد این بیماری بر مفاصل لگن، زانو، دست، مچ، پا، آرنج و قوزک تاثیر می‌گذارد، همواره امکان تاثیرگذاری آن بر مفاصل فاست در ستون فقرات نیز وجود داشته و به این ترتیب ابتلا به این بیماری می‌تواند با درد برای بیمار همراه شود. به هر حال، ابتلا به این بیماری در مراحل پیشرفته باعث تخریب کامل مفاصل در ناحیه ستون فقرات خواهد شد.

04ttt

نقرس

نقرس یک نوع از بیماری آرتروز است که در هنگام تجمع بیش از حد اسید اوریک در جریان خون بدن ایجاد شده و این شرایط می‌تواند باعث ایجاد کریستال‌های اورات در بافت‌های مختلف بدن همچون مفاصل شود.

05

آرتروز عفونی

این نوع آرتروز در نتیجه ایجاد عفونت در ناحیه داخل مفصل در افراد مشاهده شده و ممکن است مفاصل فاست ستون فقرات را تحت تاثیر خود قرار دهد. به این ترتیب آرتروز عفونی اغلب در نتیجه فعالیت باکتریایی و پخش شدن آن در جریان خون مفصل ایجاد شده و گاهی اوقات عامل ویروسی یا قارچی دارد.

06

آرتریت گیجگاهی

آرتریت گیجگاهی یک مشکل التهابی است که باعث درد گسترده عضلات و سفتی آن‌ها می‌شود. این بیماری اغلب در ناحیه گردن، شانه‌ها، بالای بازو، پایین کمر، ران‌ها و لگن مشاهده می‌شود. علاوه بر این، آرتریت گیجگاهی اغلب به صورت یک‌باره ایجاد شده و به خودی خود با گذشت یک یا دو سال برطرف خواهد شد.

فیبرومیالژیا

فیبرومیالژیا یک بیماری مزمن مربوط به آرتروز است که با درد گسترده عضلات و خستگی برای فرد همراه است. در اکثر مواقع ناحیه پایین کمر به این مشکل دچار می‌شود.

تنگی کانال نخاعی

تنگی کانال نخاعی زمانی ایجاد می‌گردد که تغییرات ایجاد شده به خاطر ابتلا به آرتروز باعث رشد بیش از حد مهره‌ها و ضخیم شدن رباط‌ها شود. این مشکل می‌تواند به همراه استئو آرتریت یا روماتیسم ستون فقرات برای فرد ایجاد گردد.

07ttt

آرتروز پسوریازیس

آرتروز پسوریازیس یک نوع خاص از بیماری آرتروز است که با بیماری پسوریازیس پوستی برای فرد ایجاد می‌شود. در این شرایط بیماری پوست اغلب قبل از ابتلا به آرتروز ایجاد شده و در برخی موارد محدود، بیماری مفصل ممکن است قبل از بیماری پوستی ایجاد گردد.

اسپوندیلوآرتروپاتی نوجوانی

در اصلاح به این مشکل اسپوندیل آرتریت نوجوانی (آرتروز ستون فقرات) نیز می‌گویند. این مشکل اغلب قبل از رسیدن فرد به سن 16 سالگی برای وی ایجاد می‌شود.

علائم ابتلا به آرتروز کمر و ستون فقرات


آرتروز کمر و ستون فقرات باعث خشکی و درد در ناحیه پایین کمر می‌شود. این خشکی اغلب در هنگام بیدار شدن از خواب شدیدتر است و با انجام فعالیت به تدریج کم شده و سپس با نزدیک شدن به پایان روز دوباره تشدید می‌شود. احتمالاً، دلیل مشاهده این شرایط به خاطر تجمع مایع در مفصل به خاطر عدم تحرک در طول شب است که در عمل می‌تواند باعث ورم بیشتر مفصل شود.

08ttt

درد در ناحیه پایین کمر به خاطر ابتلا به آرتروز مفاصل فاست دارای یک الگوی مشخص به شرح زیر است:

  • درد در اکثر موارد (بیش از 80 درصد موارد) در ناحیه کمر ایجاد شده، به سمت باسن کشیده می‌شود. به این ترتیب اغلب افراد بیمار این درد را در ناحیه لگن خود احساس خواهند کرد.
  • با تشدید شرایط بیماری، افراد اغلب با احساس سوزش در ناحیه خارجی ران مواجه شده و گاهی اوقات این درد به صورت سوزن سوزن شدن در ناحیه پا احساس می‌شود.
  • به خاطر اینکه در بسیاری از مواقع درد ناشی از این بیماری به ناحیه پاها کشیده می‌شود، گاهی اوقات پزشکان ممکن است این شرایط را با درد عصبی اشتباه بگیرند.

تشخیص ابتلا به آرتروز کمر و ستون فقرات


به منظور تشخیص مشکل در این حالت، شرح حال بیمار همچون علائم درد، خشکی، و عملکرد مفصل مورد بررسی قرار می‌گیرد. در ادامه از معاینات فیزیکی همچون عکس‌برداری رادیولوژی، سی تی اسکن، اسکن ام آر آی برای بررسی دقیق‌تر شرایط مشکل می‌توان استفاده کرد.

9

درمان آرتروز


برای درمان آرتروز از روش‌های زیر استفاده می‌شود:

استراحت

در صورت ابتلا به آرتروز کمر و ستون فقرات، دکتر رئیس السادات احتمالاً از بیمار می‌خواهد از زمان‌بندی منظم برای کاهش فشار وارد شده به ستون فقرات و استراحت دادن به آن استفاده کند. همچنین معمولاً در این شرایط از بیمار خواسته می‌شود از انجام فعالیت‌هایی که به‌طور مشخص باعث تشدید علائم بیماری می‌شود، خودداری نماید.

بریس

یکی از روش‌های درمان موثر دیگر برای بیماری آرتروز محدود کردن حرکت‌های گردن و کمر با استفاده از بریس یا محافظ گردن است.

10

داروهای ضد التهاب غیر استروئید (NSAIDs)

این داروها برای کاهش درد و التهاب ناشی از ابتلا به بیماری آرتروز مورد استفاده قرار می‌گیرند.

تزریق کورتیزن

در اکثر مواقع از داروی کورتیزن خوراکی برای درمان مشکلات ناشی از آرتروز کمر و ستون فقرات استفاده نمی‌شود. به هر حال، پزشک می‌تواند از تزریق مستقیم این دارو به مفاصل ستون فقرات برای کاهش سریع درد و بازیابی عملکرد عادی آن‌ها استفاده کند.

فیزیوتراپی

روش‌های فیزیوتراپی برای بهبود شرایط آرتروز ستون فقرات استفاده شده و شامل روش‌های مختلف همچون کمپرس گرم و سرد، درمان با فشار آب (جکوزی) یا سایر روش‌های آب درمانی، ماساژ درمانی و فرآیند تحریک الکتریکی (به نام تحریک الکتریکی عصب از روی پوست)، امواج مافوق صوت، امواج مغناطیسی، طب سوزنی، تحریک گردش مناسب خون از طریق ماساژ، تمرین‌های حرکتی، یوگا و ریلکس کردن است.

11

پلاسمای غنی شده با پلاکت (پی آر پی تراپی)

تزریق پلاسمای غنی شده با پلاکت (پی آر پی تراپی) سعی می‌کند از فرآیند طبیعی بهبود بدن برای ترمیم غضروف‌ها، تاندون‌ها، رباط‌ها، عضلات، یا حتی استخوان‌ها استفاده کند. به این ترتیب تزریق پلاسمای غنی شده با پلاکت می‌تواند برای بهبود شرایط بیماری آرتروز و کاهش علایم آرتروز ستون فقرات بسیار مناسب باشد.

درمان با امواج شوکی

درمان با امواج شوکی نشان دهنده نتایج بسیار موثر در درمان آرتروز است و در عمل می‌تواند در فرآیند پیشرفت بیماری اختلال ایجاد کند! به این ترتیب درمان با امواج شوکی باعث ایجاد اختلال در فرآیند از بین رفتن غضروف شده و بهبود شرایط بیماری را به همراه خواهد داشت.

درمان با لیزر کم‌توان

درمان با لیزر کم‌توان که در اصطلاح به آن «لیزر سرد» نیز گفته می‌شود، یک تکنیک خاص است که در آن از پرتو یا نور لیزر غیر گرمایشی برای نفوذ به بافت‌های عمیق بدن و کاهش التهاب ایجاد شده در مفصل استفاده می‌گردد. درمان با لیزر کم‌توان (LLLT) در عمل می‌توان یک روش درمان جایگزین غیر تهاجمی برای روش‌های درمان رایج برای بیماری استئو آرتریت (OA) و روماتیسم مفاصل (RA) باشد.

تمرین‌های حرکتی برای بیماران مبتلا به آرتروز کمر و ستون فقرات

انواع خاص از تمرین‌های حرکتی در عمل می‌توانند به صورت بالقوه باعث کاهش علائم ابتلا به آرتروز در ناحیه کمر و ستون فقرات شوند. این تمرین‌ها شامل حرکت‌های تقویت کننده عضلات، حرکت‌هایی که باعث بهبود هماهنگی عضلات می‌شود، و نیز تمرین‌هایی است که به افزایش انعطاف‌پذیری ستون فقرات کمک می‌نمایند.

12